Ministerie van Justitie

U bent hier:Home Onderwerpen Familie en gezin Adoptie en pleegkinderen  Gezamenlijk gezag

Adoptie en pleegkinderen

Gezamenlijk gezag

Soms is adoptie niet mogelijk, in andere gevallen is een adoptie niet wenselijk. Bij adoptie wordt de familieband met de oorspronkelijke ouder verbroken. Bij bijvoorbeeld stiefouderadoptie is dit soms helemaal niet wenselijk. In dit soort gevallen kan gezamenlijk gezag uitkomst bieden.

Een ouder en een niet-ouder

Eén van de ouders kan samen met zijn of haar partner (die niet zelf de ouder is van het kind) het gezag uitoefenen over het kind. Dit wordt gezamenlijk gezag genoemd. 

Een moeder die samen met haar vriendin of vriend een gezin vormt, kan bijvoorbeeld met die partner gezamenlijk gezag krijgen over haar kinderen. Of een vader met zijn vriend of vriendin. Ook twee niet-ouders kunnen het gezag krijgen over een kind. In dat geval spreken we van gezamenlijke voogdij.

Gezamenlijk gezag brengt voor de niet-ouder dezelfde gezagsrechten en -plichten met zich mee als voor de ouder(s). Hij of zij is dan in alle opzichten verantwoordelijk voor de verzorging en opvoeding van het kind.

Soms geen procedure nodig

Tot 1 januari 2002 was er altijd een procedure bij de rechter nodig om als niet-ouder het gezag over een kind te krijgen. Sinds deze datum geldt voor een aantal gevallen dat ouder en niet-ouder het gezamenlijk gezag over het kind automatisch verkrijgen.

Gehuwde of geregistreerde vrouwenparen verkrijgen automatisch het gezamenlijk gezag over kinderen die (vanaf 1 januari 2002) tijdens het huwelijk of geregistreerd partnerschap geboren zijn. Voorwaarde hiervoor is wel dat er geen andere ouder is. Dat is bijvoorbeeld het geval wanneer de moeder het kind krijgt door anonieme donorinseminatie. Het kind heeft dan volgens de wet geen vader.

Voor de gevallen waarbij een derde partij (ouder) betrokken is, is altijd een beslissing van de rechter nodig over het gezamenlijk gezag. De ouder en zijn of haar partner kunnen samen een verzoek indienen bij de rechtbank om aan hen het gezamenlijk gezag toe te kennen. Hiervoor hebben zij altijd een advocaat nodig.

Meer informatie